Luc Steels

Luc Steels is professor aan de vakgroep Computerwetenschappen aan de Vrije Universiteit Brussel (VUB). Hij is afgestudeerd met een Master in Linguistiek aan de Universiteit Antwerpen, alsook een Master in Computerwetenschappen aan   het Massachusetts Institute of Technology, MIT, waar hij voor het eerst met AI in contact is gekomen. Nadien heeft hij als projectleider voor geologische expertsystemen gewerkt in het domein van de interpretatie van geofysische metingen.  
In 1983 richtte hij het Laboratorium voor Artificiële Intelligentie aan de VUB op en tot op de dag van vandaag is hij daar nog steeds de directeur. Hij was ook medeoprichter van het Departement Computerwetenschappen aan de VUB en stond ervan aan het hoofd tussen 1990 en 1995. Tevens is hij directeur van Sony Computer Science Laboratories in Parijs. Zijn wetenschappelijke interesses gaan uit naar het hele onderzoeksgebied van AI, met inbegrip van natuurlijke taal, zicht, artificieel gedrag, leerprocessen en kennisrepresentatie. Zijn wetenschappelijke publicaties kan men terugvinden in de meest representatieve tijdschriften en monografieën.
Steels heeft een onmiskenbare rol gespeeld in het AI- gebeuren en heeft verschillende workshops en lezingen georganiseerd over tal van AI- onderwerpen.
Op dit ogenblik gaat zijn aandacht vooral uit naar fundamenteel onderzoek naar de oorsprong van taal en betekenis.

Kris Van Marcke

Kris Van Marcke studeerde informatica aan de Vrije Universiteit Brussel.  Hij doctoreerde er aan het Laboratorium voor Artificiële Intelligentie in 1988 met een dissertatie in het domein kennisrepresentatie.  Vervolgens werkte hij achtereenvolgens voor Dida*El srl (Milaan), Knowledge Technologies, Cap Gemini, Bolesian, Mediagenix, KPMG en Unisys; op projecten rond planning, kennismanagement, expertsystemen en agenttoepassingen.  Kris Van Marcke was mede-oprichter - in 1990 - en afgevaardigd bestuurder van Knowledge Technologies nv. 
Momenteel is Kris Van Marcke director bij Unisys Belgium in de supply chain management practice.  Hij leidt er een team van consultants gespecialiseerd in de ontwikkeling en implementatie van planningsapplicaties.  Klanten situeren zich in de sectoren media (b.v. VRT, ZDF), logistiek (b.v. Ewals Cargo Care, Jan De Rijk), security (Group 4) en productie (b.v. SALM).  Van 1998 tot 2004 was Kris Van Marcke schatbewaarder van ECCAI (European Coordinating Committee for Artificial Intelligence).  

Viviane Jonckers

Viviane Jonckers is professor aan de vakgroep Computerwetenschappen aan de Vrije Universiteit Brussel (VUB). Zij behaalde een licentie informatica aan de Vrije Universiteit Brussel in 1983 en startte als onderzoeker aan Laboratorium voor Artificiële Intelligentie (AI-Lab) onder het promotorschap van Luc Steels. Zij verdedigde haar doctoraat in 1987 en was daarmee de allereerste gedoctoreerde van het AI-Lab. Haar onderzoeksdomein was kennisgebaseerd programmeren, i.e. het gebruik van AI technieken in softwareontwikkeling. Sinds 1990 staat zij aan het hoofd van het Systeem en Software Engineering Lab, één van de zeven onderzoeksgroepen van de vakgroep computerwetenschappen. De focus van haar onderzoek nu is softwareontwikkelings-methodologieën en -technologieën.   Zij is ook de voorzitter van de vakgroep computerwetenschappen.

Abstract.

Sommige programmeertalen, met als voorbeeld bij uitstek LISP, worden systematisch geassocieerd met het domein Artificiele Intelligentie. Basiseigenschappen van LISP maken deze taal bij uitstek geschikt voor de implementatie van bijvoorbeeld kennisrepresentatiesystemen en symboolverwerkende probleemoplossers zoals planning- en regelssystemen. Andere omgevingseigenschappen van LISP ondersteunen dan weer de exploratieve programmeerstijl die AI onderzoekers nodig hebben.   Omgekeerd is programmeren en softwareontwikkeling een rijk en uitdagend expertisedomein voor AI onderzoekers. Het gebruik van AI technieken in program synthesis en program understanding stond op de onderzoeksagenda in de jaren '70 en '80. Vandaag worden in veel softwareontwikkelingsparadigma's technieken gebruikt die uit de AI wereld komen maar niet altijd meer als dusdanig aangemerkt worden. Deze presentatie geeft een overzicht van zowel dat historische onderzoek als van het gebruik van aan AI schatplichtige technieken in moderne softwareontwikkeling.

Tony Belpaeme

Tony Belpaeme is Senior Lecturer voor het vak Intelligent Systems aan de University of Plymouth (Engeland). Hij doctoreerde met een FWO-beurs aan het Laboratorium voor Artificiële Intelligentie van de Vrije universiteit van Brussel, onder het promotorschap van Luc Steels. In 2002 behaalde hij de title van Doctor. Tot 2005 bleef hij verderwerken voor het Laboratorium voor Artificiële Intelligentie van de VUB als postdoctoral onderzoeker. Van 2002 tot 2005 genoot hij op de VUB tevens van de title van gastdocent.
Zijn huidig onderzoek behelst ondermeer Cognitive Robotics, taalevolutie en de toepassing van linguïstische kennis op het verwerven van concepten en meer algemeen op intelligente systemen.

Abstract

Machines bouwen die een eigen leven lijken te leiden is altijd al een menselijke droom geweest. Reeds in 1730 bouwde de Franse ingenieur Vaucanson mechanische constructies die het leven zelf nabootsten. Zijn fluitspeler en de voedsel verterende eend waren zo vanzelfsprekend dat ze zelfs het koninklijke huis en de Académie des Sciences konden bekoren. Maar de kentering in de robotica kwam er met de opkomst van de elektronica en de elektronisch aangedreven mechanica. Deze opkomst kon echter niet beletten dat de onderzoekers in robotica de eerste 40 jaar hun robots ontwikkelden op een manier die sterk aan de Industriële Revolutie deed denken: robots werden ontwikkeld op dezelfde manier als de stoommachines.   De uiterlijke en innerlijke (cognitieve) modules van een robot werden gezien als twee verschillende zaken die samen werden gesmolten tot een autonome machine.   Net zoals de idee van een robot als een verzameling van modules, werd het brein van de eerste robots beschouwd als sterk afhankelijk van computing intensive beredeneringen, een traditie die afkomstig is van andere Artificiële Intelligentie-onderzoek in zoek-, game playing- en expertsystemen. Hoewel deze benadering lange tijd zeer hoopvol bleek, waren er toch enkele onderzoekers die de beperkte mogelijkheden van deze benadering onderkenden, zoals Luc Steels en Rodney Brooks.   De benadering die zij voorstelden was om robots niet als machines te beschouwen, maar als levende systemen die in een leefwereld opereerden.   Deze wereld zou dan een variabele vormen met een structuur die men kon aanpassen om een andere soort van robot te verkrijgen. In plaats van zich te baseren op robots met dure sensoren en zware berekeningscapaciteiten om een bepaald probleem op te lossen, waren er nu robots die relatief eenvoudige sensoren en gematigde berekeningscapaciteiten hadden.   Als resultaat verkreeg men dan een computer die dan wel enkel in een welomschreven omgeving kon functioneren, maar zeer snel reageerde op de input van de sensoren en gemakkelijk kon reageren in een sterk veranderende omgeving met onvoorspelbare situaties.   Onder deze omstandigheden zag een nieuwe traditie in robotica het licht die al snel de naam "behaviour-based AI" kreeg opgeplakt.   Eén van de mijlpalen in deze "behaviour-based AI" was het AI-Labo van de Vrije Universiteit Brussel.   De creatieve werksfeer en uitstekende faciliteiten zorgden ervoor dat verschillende mensen uit verschillende onderzoeksdomeinen als biologie, filosofie en AI naar Brussel kwamen afgezakt.   Het intensieve onderzoek over "behaviour-based AI", toegepast op robots heeft niet enkel nieuwe concepten binnengebracht bij AI, het heeft ook gezorgd voor nieuwe technologieën, zoals robot control hardware -de sensori-motor brick en de RoboCube- of robot control architectures -zoals Process Description Language.   Vandaag de dag heeft dit soort van behaviour-based toepassingen het dagelijkse leven binnengedrongen onder de vorm van o.m. stofzuigers en wandelende robots.   Het belangrijkste is echter dat de behaviour-based AI- traditie er samen met de connectionist- traditie ervoor gezorgd heeft dat er een kentering kwam in het hele onderzoeksdomein van AI in de vorm van nieuwe onderzoeksdoelen en een vernieuwde methodologie.   Om een systeem als intelligent te beschouwen, kan het niet meer gezien worden als een geïsoleerde computer die gegevens verwerkt, maar als een systeem met een eigen lichaam dat functioneert in een omgeving.
Deze lezing zal een technisch en filosofisch overzicht geven van de bijdragen van het AI-Labo van de VUB bij deze verandering van paradigma.

Andreas Birk

Sinds het najaar van 2001 is Andreas Birk een professor voor de opleiding Electrical Engineering en Computerwetenschappen aan de International University Bremen, IUB. Voordien genoot hij van een onderzoeksmandaat vanwege het IWT. Sinds oktober 1997 is hij ook gastdocent aan de Vrije Universiteit Brussel, VUB.
Zijn professionele carrière begon in 1995 wanneer hij aan de Universität des Saarlandes, Saarbrücken zijn doctoraatstitel behaalde. Het jaar daarop kwam hij terecht op het laboratorium voor artificiële intelligentie van de Vrije Universiteit Brussel, waar hij 6 jaar als postdoctoral onderzoeker heeft gewerkt. Zijn onderzoek spitst zich toe op autonome systemen. Wat engineering betreft, werkt hij aan het ontwerp en de constructie van robotten die bestemd zijn voor de meest uiteenlopende toepassingen. Concreet houdt dit het ontwerp en de constructie van zowel hardware als de bijhorende software in.
Wat betreft het basisonderzoek is hij vooral geïnteresseerd in een constructieve kennis van intelligentie, vooral door de ontwikkeling van nieuwe machine learning techniques.

Abstract

Zie het abstract van Tony Belpaeme

Paul Vogt

Dr. Paul Vogt is afkomstig van Groningen, waar hij zijn doctoraatstitel in Cognitive Science and Engineering (huidige benaming: Artificiële Intelligentie) behaalde aan de Universiteit van Groningen (NL). Om deze titel te behalen, heeft hij   zijn thesisonderzoek verricht aan het Laboratorium voor Artificiële Intelligentie van de Vrije Universiteit Brussel, onder het promotorschap van Luc Steels. Deze titel heeft hij dan behaald met zijn dissertatie 'Lexicon grounding in mobile robots'. Nadien was hij 2 jaar lang gastspreker aan de 'Institute of Knolwedge and Agent Technology' van de Universiteit Maastricht (NL).

De dag van vandaag is hij onderzoeksassistent aan de 'Induction of Linguistic Knowledge Group' van de Universiteit Tilburg' en gast onderzoeksassistent aan de Language Evolution and Computation Research Unit van de University of Edinburgh (UK), waar hij voordien kon genieten van een Marie Curie Fellowship.   Zijn onderzoek spitst zich vooral toe op taalevolutie en taalverwerving.

Abstract

In deze presentatie wordt een korte weergave gegeven van het baanbrekende onderzoek dat aan het AI-Lab is gedaan aan experimenten met robots over het ontstaan van taal. Besproken worden mijn eigen experimenten met LEGO robots, alsmede het welbekende Talking Heads experiment. Om het belang van deze ontwikkelingen te verduidelijken, worden ze belicht tegenover eerdere projecten waarin talige robots werden ontwikkeld.

Luc De Raedt

Luc De Raedt studeerde in 1986 af als licentiaat in de informatica van de Katholieke Universiteit Leuven en behaalde er in 1991 zijn doctoraat in het machinaal leren.   Hij bleef verbonden aan het departement Computerwetenschappen als post-doctoraal onderzoeker van het Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek en deeltijds hoofddocent tot hij in 1999 de leerstoel voor machinaal leren en natuurlijke taalverwerking van de Albert-Ludwigs-Universiteit Freiburg innam.
Sinds 1 oktober 2006 is hij terug verbonden aan het departement Computerwetenschappen van de Katholieke Universiteit Leuven als onderzoeksprofessor. Hij heeft vooral interesse voor het machinaal leren, het data mining en de rol van logica en declaratieve methodes binnen deze domeinen.

Abstract

Een overzicht van de evolutie van het machinaal leren waarbij de klemtoon ligt op het gebruik ervan om nieuwe kennis te ontdekken in
wetenschapplijke toepassingen.

Maurice Bruynooghe

Maurice Bruynooghe studeerde in 1974 af aan de Katholieke Universiteit Leuven als ingenieur computerwetenschappen en behaalde er in 1979 een doctoraat in het toen nog prille domein van logisch programmeren. Sindsdien bleef hij verbonden aan het departement Computerwetenschappen. In de periode 1983-2000 was dat als onderzoeker van het Fonds voor wetenschappelijk Onderzoek en daarna als professor.
Hij startte er de onderzoeksgroep Declaratieve Talen en Artificiële Intelligentie die momenteel ruim veertig leden omvat. Van 1991 tot 2000 was hij hoofdredactuer van de Journal of Logic Programming en van 2001 tot 2005 van Theory and Practice of Logic Programming.

Abstract

Een overzicht van de opkomst van logisch programmeren en van de rol die het speelt binnen het domein van kennis representatie.

Bart de Boer

Bart de Boer(1970) heeft zijn doctoraat in 1999 behaald op het AI-lab van de Vrije Universiteit Brussel met als onderwerp zelf-organisarie in klinkersystemen. Dit project was onderdeel van het onderzoeksprogramma over de evolutie van taal. Hierna is hij actief geweest als postdoc aan het AI-lab, als taalkundig veldwerker in Nepal en als postdoc aan de University of Washington in Seattle. Momenteel werkt hij als universitair docent aan de Rijksuniversiteit Groningen, waar hij recentelijk een prestigieuze 'VIDI' beurs van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) heeft binnengehaald voor een project over de evolutie van spraak.

Abstract

De studie van de evolutie van spraak is interessant voor verschillende redenen: spraak is de basis van taal, spraak kan direct vergeleken worden met dierengeluiden en spraak is een van de weinige aspecten van taal waarvoor fossiele aanwijzingen bestaan. Aangezien spraak en vooral de evolutie ervan een complex fenomeen is, kunnen computermodellen helpen bij het begrijpen ervan. In deze presentatie worden een aantal recente computermodellen gepresenteerd, en met name een model over de evolutie van het spraakkanaal.

Sabine Geldof

Na een opleiding in de Romaanse taalkunde, heeft Sabine op het VUB AIlab in verschillende projecten onderzoek verricht, van kennis modelering en agent gebaseerde systemen tot natuurlijke taal generatie. Het onderwerp van haar doctoraat was 'context-gevoelige taalgeneratie', waarna ze voor haar post-doc in het Centre for Language Technology (Macquarie University, Sydney) werkte rond het genereren van natuurlijke wegbeschrijvingen. Sinds 2004 is ze actief als usability consultant bij Namahn (Brussel).

Abstract

Regel-gebaseerde systemen waren de eerste generatie van intelligente systemen die een probleemoplossingsgedrag op expert-niveau demonstreerden. In de jaren 80 en 90 heeft vervolgens het AI-Lab aan de VUB systematisch onderzoek verricht in het modelleren van observeerbaar intelligent gedrag vanuit een kennis perspectief (taken, methoden en domein modellen). Een raamwerk werd aangereikt om die modellen expliciet te beschrijven en vervolgens te programmeren zodat het resulterend kennissysteem een transparant redeneerproces en krachtig probleemoplossingsvermogen vertoonde. De aanpak achter deze tweede generatie van kennisystemen heeft een ruime en succesvolle toepassing gekend in diverse industriële kennisystemen, ook in België.

Het ontwerp van de tweede generatie kennissystemen had als uitgangspunt het bestaan van een centrale redeneercomponent die het intelligent gedrag aanstuurt en coordineert. Daar tegenover staat dat complexe dynamische systemen (zoals mierencolonies)   helemaal niet beschikken over die centrale coordinerende component. Hierdoor is het concept van intelligente software agents ontstaan. Deze notie omvat kern aspecten van intelligentie, m.n. autonomie, kennis, leergedrag, actie, perceptie. In het COMRIS project werden verschillende aspecten van software agents gecombineerd in een 'mixed reality setup', die ook live werd gedemonstreerd in een conferentie. Hiermee komt het traject van top-down georienteerde kennissystemen dichter bij het bottom-up traject van complexe dynamische systemen.

Johan Vanwelkenhuysen

Johan heeft zijn studies informatica aan VUB verricht en is in 1993 gepromoveerd aan het AI-Lab omtrent kennissystemen. Na voortgezet onderzoek in Japan en Frankrijk, is Johan in 1996 bij Bolesian NV (Cap Gemini) van start gegaan als consultant en project manager voor de ontwikkeling van kennissystemen. Tijdens deze periode heeft hij aktief bijgedragen aan de ontwikkeling en inwerkingstelling van een 10-tal tweede generatie kennissystemen. Vandaag is Johan werkzaam als project director bij Wegener DM.

Abstract

Zie het abstract van Sabine Geldof.

Bernard Manderick

Na het behalen van zijn diploma's van Master in de Filosofie en Master in de Wiskunde werkte Bernard Manderick als software- engineer voor het huidige Bell- Alcatel. Daar hield hij ook lezingen over het operating system en de relationale database van System 12, een digitale uitwisseling die men als een enorme parallelle computer kan beschouwen.
Van 1985 tot 1992 was hij lid van het Laboratorium voor Artificiële Intelligentie aan de VUB. Onder toezicht van Luc Steels heeft hij daar onderzoek verricht naar parallellismen, genetische algoritmen en classifier systems. In 1991 behaalde hij met zijn thesis 'Selectionism as a basis for categorization and adaptive behavior' de grootste onderscheiding en werd hiervoor bekroond met een IBM- prijs voor Informatica vanwege het FWO.
Van 1992 tot 1994 was hij assistant- professor aan de faculteit Computerwetenschappen aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, om in 1994 terug te keren naar de VUB als professor aan de faculteit Computerwetenschappen.

Abstract

Historisch gezien was machinaal leren met de evolutionaire algoritmen van Fogel en Owen en de perceptron van Rosenblatt een van de eerste zwaartepunten van het   AI   onderzoek.
Daarna raakte dit domein op de achtergrond om een aantal redenen totdat er midden de jaren tachting een heropleving kwam met o.a. neurale netwerken en genetische algoritmen. Vandaag is machinaal leren een van de meest actieve deelgebieden van AI met toepassingen in allerhande domeinen, en kernel-gebaseerde methoden zoals support vector machines staan centraal in deze nieuwe ontwikkelingen.
In deze voordracht geef ik een overzicht van de verschillende kernel-gebaseerde methoden, hun wiskundige basis en een aantal toepassingen.

Peter Beyls

Peter Beyls studeerde aanvankelijk electronica en vervolgens aan het Koninklijk Conservatorium Brussel en de Slade School of Art, University College London. Hij was verbonden aan het AI Lab van de VUB van 1986 tot 1990 en ontwikkelde er een grafisch expertsysteem, originele cellulaire automaten, enkele exotische interfaces en talrijke interactieve muzieksystemen. Zijn belangstelling gaat uit naar rijke vormen van mens-machine dialoog, tastbaarheid in de interface en autonomie in interactieve systemen. Was gastdocent in de USA en Japan. Hij doceert momenteel Nieuwe Media aan de Hogeschool Gent en de St Lukas Hogeschool Brussel, coordineert onderzoek in het Interaction Lab, KASK Gent en is verbonden aan het Interdisciplinary Centre for Computer Music Research, University of Plymouth, UK.

Abstract

Wij geven eerst enkele historische voorbeelden in het domein 'kunst en AI' zoals het werk van Ihnatowics en Cohen. Er volgt een overzicht van artistieke projecten die principes of methodologie ontlenen aan de discipline AI. Er manifesteert zich een duidelijke trend van symbolische systemen naar exploratie van artificial life georienteerde, reactieve modellen. Kunstenaars bouwen autonome robots, ontwerpen zelf-organiserende audiovisuele databases op het web, benutten computer vision en gebruiken evolutionary computing voor interactieve toepassingen. Deze benaderingen worden besproken aan de hand van talkrijke illustratieve voorbeelden.

Walter Daelemans

Walter Daelemans is hoogleraar computerlinguïstiek aan de Universiteit Antwerpen. Hij studeerde taalkunde en psycholinguïstiek aan de Universiteit Antwerpen en de K.U. Leuven waar hij in 1987 doctoreerde op een proefschrift over taaltechnologie. Hij was eerder verbonden aan de vakgroep psychologie van de Universiteit Nijmegen, het AI-LAB van de VUB, en de vakgroep taal en informatica van de Universiteit van Tilburg waar hij een onderzoeksgroep oprichtte (ILK) die pionierswerk deed in de toepassing van lerende systemen (machine learning) in de computertaalkunde. In 1999 werd hij naast voltijds hoogleraar aan de Universiteit Antwerpen ook directeur van het CNTS, een onderzoeksgroep die zich richt op basisonderzoek en toepassingsgericht onderzoek over natuurlijke en artificiële taalverwerking en -verwerving. Zijn onderzoeksspecialisatie is de studie van de cognitieve, theoretische en toepassingsgerichte aspecten van lerende algoritmen voor taal.

Abstract

Een korte schets van de (r)evolutie in het onderzoek naar natuurlijke taalverwerving in de AI. Van de kennisgebaseerde benadering (deep understanding) van de jaren zeventig en tachtig evolueerde deze discipline naar de huidige statistische en corpusgebaseerde benadering. De kennisgebaseerde benadering faalde door de beperkte schaalbaarheid ervan, de huidige "shallow" aanpak is beter bruikbaar in toepassingen, maar zou een voorbeeld kunnen zijn van "scaling up by dumbing down". Veel complexe aspecten van taalbegrip (bijv. inferentie, modaliteit) werden verlaten en vervangen door onderzoek naar efficiëntie, robuustheid en maximale accuraatheid (op beperkte taken). Misschien wordt het tijd om de stap te nemen naar schaalbare "deep understanding".

Jo Decuyper

Jo Decuyper heeft een master in Computer Sciences en een doctoraat in Wetenschappen behaald. Hij is onderzoeker geweest in het domein van theoretische fysica, artificiële intelligentie en computer visualisatie. Lange tijd stond hij aan het hoofd van het Departement Wetenschappen binnen de administratie Wetenschappen en Innovatie van de Vlaamse overheid.
Sinds 2001 is Jo de directeur van de Roger Van Overstraeten Society, een instelling die educatieve paketten ivm wetenschappen en technologie ontwikkelt en leerkrachten aanspoort om deze paketten in het leerplan op te nemen. De Roger Van Overstraeten Society ontwikkelt eveneens grootschalige projecten ter bewustmaking van wetenschappen en technologie voor een algemeen doelpubliek.

Tinne Van der Straeten

Bruno Krekels

Bruno Krekels heeft als ir. Computerwetenschappen een aantal jaren onderzoek verricht op toepassingen van expertsystemen aan de KULeuven, bij de groep van prof. Yves Willems (84-87). Daarna werd hij wetenschappelijk adviseur bij het IWONL en was er onder meer verantwoordelijk voor de opvolging van het strategische IT-onderzoek tussen de Belgische universiteiten, bv. het spilprogramma over AI.
In 1992 stapte hij over naar het nieuwe gecreëerde Vlaamse IWT, waar hij momenteel nog steeds actief is. Bij IWT-Vlaanderen heeft Bruno Krekels honderden informaticaprojecten mede-geëvalueerd en -gesubsidieerd. Hij was tevens Vlaams vertegenwoordiger bij de EU voor de Kaderprogramma's (ihb. Esprit, Race, Acts). In 1999-2000 volgde een interessant sabbatical jaar rond business development bij het Limburgse high-tech multimediabedrijf PIMC. Bij zijn terugkeer op IWT werd hij coördinator van het Hobu/Tetra-Fonds, een belangrijk programma met vele multidisciplinaire projecten en met een dynamische samenwerking tussen Vlaamse hogescholen, universiteiten en een groot aantal ondernemingen.
Hij is in het bijzonder geïnteresseerd in de stimulering van de wisselwerking tussen vooruitstrevend onderzoek en praktische toepassingen.